Wykrój płaszcza damskiego: tkanina, ocieplina i luz konstrukcyjny

Płaszcz nosi się na innych ubraniach, dlatego jego luz konstrukcyjny jest znacznie większy niż w sukience czy bluzce. Klasyczny dopasowany płaszcz ma zwykle 10–14 cm luzu w obwodzie biustu, płaszcz o prostym kroju 14–20 cm, a fasony oversize nawet 25 cm i więcej. W biodrach luz bywa podobny lub większy, zwłaszcza w płaszczach rozkloszowanych.

Luz rozkłada się też w innych miejscach: szerokość pleców jest większa niż w żakiecie o 1–2 cm, podkrój pachy obniżony o 2–4 cm, a rękaw szerszy w bicepsie, żeby zmieścić rękaw marynarki. Jeśli przerabiasz wykrój żakietu na płaszcz, samo poszerzenie boków nie wystarczy, bo rękaw zacznie ciągnąć pod pachą.

Najlepsze tkaniny płaszczowe to wełny o gramaturze 400–700 g/m: sukno, flausz, kamgarn płaszczowy, mieszanki wełny z kaszmirem, boucle i tweed. Lżejsze wełny, około 300–400 g/m, nadają się na płaszcze wiosenne i jesienne. Szerokość tkanin płaszczowych to zwykle 140–150 cm, a na płaszcz do kolana w rozmiarze 38–40 potrzeba orientacyjnie 2,2–2,8 m, przy dłuższych fasonach i dużych kołnierzach więcej.

Tkaniny z włosem, takie jak flausz czy aksamit płaszczowy, kroi się zawsze w jednym kierunku, co zwiększa zużycie o 10–20 procent. Kratę trzeba dopasować na szwach bocznych, środku tyłu i w miejscu wszycia rękawa, co również wymaga zapasu. Dokładne zużycie dla danego modelu znajdziesz w broszurze dołączonej do każdego wykroju Minerva.

• Sukno i flausz: ciepłe, łatwe w prasowaniu, dobre na klasyczne fasony.
• Boucle: efektowne, ale strzępi się, wymaga obrzucenia wszystkich krawędzi.
• Tweed: wybacza drobne nierówności szycia, świetny na płaszcze sportowe.
• Gabardyna bawełniana: tkanina trenczowa, gęsta i odporna na wiatr.

Płaszcz trzyma kształt dzięki wkładom. Przód, odszycia, kołnierz, klapy, karczek tyłu, dół i dół rękawów wzmacnia się flizeliną klejową lub tkaniną klejową dobraną do grubości wełny. Przy grubych tkaninach lepiej sprawdza się wkład tkany niż włókninowy, bo nie usztywnia materiału na sztywno i nie odkleja się po kilku sezonach.

Ocieplinę stosuje się w płaszczach zimowych. Najczęściej jest to cienki wkład pikowany z podszewką albo włóknina ocieplająca o gramaturze 60–100 g/m wszywana razem z podszewką. Ocieplina zabiera miejsce, dlatego płaszcz z ociepliną wymaga dodatkowych 2–4 cm luzu w obwodzie. Podszewka wiskozowa lub z kupro ułatwia zakładanie płaszcza na sweter i przedłuża jego życie.

Podszewkę kroi się z zakładką na środku tyłu i z luzem w długości, tak aby nie ciągnęła wierzchniej tkaniny przy ruchu. Dół podszewki zwykle wykańcza się 1,5–2 cm wyżej niż dół płaszcza, z luźną zakładką przykrywającą szew.

Wykrój płaszcza z kapturem różni się od klasycznego przede wszystkim dekoltem. Kaptur wszywa się w podkrój szyi zamiast kołnierza, więc linia szyi musi być nieco obniżona i poszerzona, żeby kaptur układał się swobodnie na ramionach. Kaptur z dwóch elementów jest prostszy, z trzech, z klinem przez środek, lepiej przylega do głowy i lepiej wygląda zdjęty na plecach.

Kaptur w płaszczu z grubej wełny najlepiej podszyć cieńszą tkaniną albo podszewką, bo dwie warstwy flauszu w szwach są bardzo grube. Wysokość kaptura mierzy się od podstawy szyi przez czubek głowy, a przy grubych tkaninach dodaje się 2–3 cm zapasu.

Płaszcz z kapturem zwykle zapina się wyżej niż klasyczny, często pod samą szyję, na zamek rozdzielczy, kołki lub guziki. Przy zapięciu na zamek listwa przodu musi być wzmocniona flizeliną na całej długości, a zamek dobrany do grubości tkaniny: przy flauszu sprawdza się zamek metalowy lub mocny spiralny.

Trencz wykrój ma rozpoznawalny po elementach: dwurzędowe zapięcie, karczek przedni na jednym ramieniu, karczek tyłu, pagony, pasek z klamrą, paski na mankietach i rozcięcie z tyłu. Każdy z tych elementów to dodatkowe godziny pracy, ale też miejsce na precyzję, którą widać z daleka.

Klasyczny trencz szyje się z gęstej gabardyny bawełnianej lub mieszanki z poliestrem. Ta tkanina nie wybacza prucia, dlatego stebnowania i obszycia warto przećwiczyć na skrawkach. Luz w trenczu jest zbliżony do płaszcza prostego, około 14–18 cm w biuście, bo trencz nosi się zarówno na lekkie ubrania, jak i na marynarkę.

• Ścieg stebnowy dłuższy niż zwykle, 3–3,5 mm, nićmi o grubości 40 lub 30.
• Igła jeans 90–100 do gęstej gabardyny.
• Szwy wykończone lamówką lub szwem francuskim przy wersji bez podszewki.
• Dziurki odzieżowe obszywane, a nie wycinane ręcznie, przy cienkiej gabardynie.

Wykrój płaszcza męskiego bazuje na innej sylwetce: szersze ramiona, mniejsza różnica między klatką piersiową a talią, brak zaszewek piersiowych. Męski płaszcz ma zwykle prosty krój, linię ramion wzmocnioną poduszkami i rękaw dwuczęściowy z wyraźnym kształtem łokcia. Zapięcie jest prawostronne, odwrotnie niż w damskim płaszczu.

Przy płaszczu męskim szczególnie ważna jest długość. Płaszcz noszony na marynarkę musi ją całkowicie zakrywać, także rękawy marynarki. Rękaw płaszcza wydłuża się zwykle o 2–3 cm względem rękawa marynarki, a obwód bicepsa zwiększa o kilka centymetrów.

Płaszcz szyje się w innej kolejności niż sukienkę, bo dużo pracy wykonuje się na pojedynczych elementach, zanim cokolwiek zostanie zszyte. Najpierw podkleja się wszystkie elementy wymagające wkładów, nanosi znaczniki i fastryguje linie pomocnicze. Potem szyje się kieszenie, bo kieszenie wpuszczane czy z listewką znacznie łatwiej wykonać na płaskim przodzie.

Następnie łączy się przody z tyłem, wykonuje kołnierz i odszycia, a rękawy wszywa dopiero po przymiarce korpusu. Podszewkę szyje się jako osobny „płaszcz” i łączy z wierzchem na końcu, wzdłuż odszyć, dołu i dołu rękawów. Dziurki odzieżowe robi się po całkowitym wykończeniu, często w pracowni, bo przy grubej wełnie domowa maszyna ma z nimi kłopot.

1. 1.Wkłady, znaczniki, fastrygi linii pomocniczych.
2. 2.Kieszenie na płaskich przodach.
3. 3.Szwy korpusu i przymiarka.
4. 4.Kołnierz, odszycia, rękawy.
5. 5.Podszewka, dół, dziurki i guziki.

Najczęstsze problemy z płaszczami to opadające ramiona, odstający kołnierz na karku i rękaw, który ciągnie przy podnoszeniu ręki. Większość z nich wynika z wykroju dobranego według rozmiaru, a nie według rzeczywistych proporcji: szerokości ramion, długości pleców do talii i wzrostu.

Wykrój według własnych wymiarów rozwiązuje te kwestie u źródła. Przy zamówieniu w Minerva podajesz wymiary ciała, a luz właściwy dla płaszcza jest już zawarty w konstrukcji, więc nie dodajesz niczego od siebie. Przy płaszczu z grubej wełny wygodny bywa format A0 lub One Page, bo duże elementy, jak poły czy tył, mieszczą się wtedy w całości bez sklejania.