Jak wszyć zamek kryty, zamek z zakładką i rozporek w spodniach

Każde zapięcie zaczyna się od wykroju. Zapas na szwy w miejscu zamka powinien wynosić co najmniej 1,5 cm, lepiej 2 cm, bo węższy zapas utrudnia wszycie i sprawia, że taśma zamka wystaje do środka. Krawędzie, w które wszywa się zamek, podkleja się paskiem flizeliny szerokości 2–2,5 cm, żeby tkanina się nie rozciągała i nie falowała.

Zamek powinien być 2–3 cm dłuższy niż planowana długość otworu. Zamki kryte można skracać od dołu, przeszywając w poprzek ząbki i odcinając nadmiar. W spódnicy z talią na miejscu zamek ma zwykle 18–20 cm, w sukience w szwie tylnym 50–60 cm, w spodniach z rozporkiem 15–20 cm, zależnie od wysokości stanu.

• Zamek kryty: do sukienek, spódnic, bluzek z tkanin lekkich i średnich.
• Zamek klasyczny spiralny: do zamka z zakładką i rozporków.
• Zamek metalowy: do dżinsu i grubych tkanin spodniowych.
• Zamek rozdzielczy: do kurtek i bluz, nie do spódnic.

Do zamka krytego najlepiej używać specjalnej stopki do zamków krytych, która ma rowki prowadzące ząbki. Można wszyć go też zwykłą stopką do zamków, ale wtedy trzeba dokładnie prowadzić ścieg tuż przy ząbkach. Najważniejsza zasada: zamek kryty wszywa się, zanim zszyje się szew poniżej zamka.

Przed szyciem rozprasuj ząbki zamka żelazkiem na niskiej temperaturze, odginając je od taśmy. Dzięki temu stopka może poprowadzić ścieg bliżej ząbków, a zamek schowa się w szwie całkowicie.

1. 1.Obrzuć krawędzie i podklej je flizeliną.
2. 2.Otwórz zamek, przyłóż prawą stroną do prawej strony tkaniny, ząbki na linii szwu.
3. 3.Przeszyj od góry do suwaka, prowadząc ząbki w rowku stopki.
4. 4.Drugą stronę przypnij, kontrolując wyrównanie poziomych szwów i talii.
5. 5.Zamknij zamek i sprawdź, czy talia i szwy spotykają się dokładnie.
6. 6.Zszyj szew poniżej zamka zwykłą stopką do zamków, zaczynając 2–3 mm nad końcem ściegu zamka i nieco z boku.

Najczęstszy problem to widoczne ząbki, gdy ścieg biegnie za daleko od nich. Drugi to bąbel na dole zamka, w miejscu przejścia w szew. Powstaje, gdy szew poniżej zaczyna się dokładnie w linii ściegu zamka zamiast 1–2 mm na zewnątrz, albo gdy końcówka zamka nie została odciągnięta na bok przy szyciu.

Trzeci kłopot to falowanie tkaniny wzdłuż zamka. Prawie zawsze oznacza brak flizeliny albo naciąganie tkaniny przy szyciu. Taśma zamka nie rozciąga się, a tkanina tak, więc krawędź musi być ustabilizowana.

W sukienkach i spódnicach z podszewką zamek wszywa się najpierw do wierzchu, a podszewkę dołącza później. Najprostszy sposób to przyszycie podszewki maszynowo do taśmy zamka, prawą stroną do prawej strony zamka, wzdłuż tej samej linii ściegu. Po przewróceniu podszewka chowa taśmę zamka, a wnętrze wygląda czysto.

Przy odszyciu dekoltu lub talii górny koniec zamka zawija się do środka pod kątem, zanim odszycie zostanie przeszyte. Taśmę zamka odgina się nad suwakiem tak, żeby po przewróceniu odszycia nie było jej widać, a suwak zatrzymywał się 3–5 mm poniżej górnej krawędzi. Zbyt wysoko wszyty suwak zahacza o włosy i odstaje.

W spódnicach z paskiem zamek kończy się u dołu paska, a pasek ma zakładkę z haftką lub guzikiem. Dzięki temu zamek nie przenosi naprężenia w talii, co znacznie wydłuża jego życie.

Zamek z zakładką to klasyczne zapięcie w spódnicach z wełny, spodniach damskich z bocznym zapięciem i sukienkach w stylu vintage. Jedna strona szwu tworzy zakładkę, która przykrywa zamek, a druga leży tuż przy ząbkach. Zakładka ma zwykle 1–1,5 cm szerokości.

Najpierw zszywa się szew poniżej zamka i fastryguje część na zamek. Zapas lewej strony zagina się 2–3 mm od linii szwu i przyszywa przy samych ząbkach. Prawą stronę zagina się po linii szwu, przykrywa zamek i przestębnowuje od prawej strony w odległości około 1 cm od krawędzi, z poprzecznym ściegiem u dołu.

Rozporek spodni to najbardziej złożone zapięcie z tej trójki. Składa się z listwy rozporka, czyli przedłużenia jednej nogawki lub osobnego elementu, oraz z łaty rozporkowej, która zakrywa zamek od wewnątrz. W spodniach damskich zakładka zachodzi zwykle z prawej strony na lewą, w męskich z lewej na prawą.

Wykrój spodni z rozporkiem musi mieć przedłużenie listwy na przodach, zwykle 3,5–4 cm szerokości, oraz osobną łatę. Przed szyciem przody zszywa się w kroku od dołu rozporka w dół, a górę zostawia otwartą.

1. 1.Przyszyj zamek do łaty i do listwy lewej strony.
2. 2.Zagnij listwę prawej strony po linii środka przodu i przypnij na zamku.
3. 3.Od lewej strony przyszyj drugą taśmę zamka do listwy, odchylając łatę.
4. 4.Od prawej strony przestębnuj kształt rozporka według szablonu.
5. 5.Zabezpiecz dół rozporka ryglem lub kilkoma ściegami poprzecznymi.

W tkaninach bardzo cienkich, jak szyfon czy cienki jedwab, zamek kryty bywa za ciężki. Lepiej sprawdza się najlżejszy zamek kryty, wszyty ręcznie lub z flizeliną z jedwabnej organzy. W dzianinach zamek wymaga stabilizacji paskiem flizeliny, inaczej szew będzie falował.

W grubych wełnach i tweedzie zamek kryty jest trudny do schowania. Tu częściej wybiera się zamek z zakładką lub wszywany ręcznie ściegiem kłutym, tak jak w krawiectwie miarowym. W dżinsie używa się zamków metalowych i stebnowania nicią grubszą.

W tkaninach z wzorem, kratą lub paskami zamek musi trafiać w rysunek tkaniny po obu stronach. Przed wszyciem drugiej strony zamknij zamek i oznacz kredą na taśmie główne linie wzoru, tak samo jak szwy poziome. Krata przesunięta przy zamku o kilka milimetrów jest widoczna z daleka, zwłaszcza na środku tyłu sukienki.

Dobry wykrój oznacza miejsce zamka nacięciem montażowym, podaje zapasy szwów i długość zamka. W wykrojach spodni z rozporkiem dodatkowo zawiera listwę i łatę jako osobne elementy, a często też szablon stebnowania. Brak tych informacji to częsty powód kłopotów przy szyciu.

W broszurze dołączonej do każdego wykroju Minerva Patterns znajdziesz tekstowe notatki szycia, w tym kolejność montażu zapięcia dla danego modelu. Nie jest to ilustrowany kurs, więc przydaje się wcześniejsza praktyka, ale kolejność i potrzebne materiały masz opisane.